Νέες διευκρινίσεις για συνταξιοδότηση δημοσίων υπαλλήλων από 2011

Μια γενική εγκύκλιος που κοινοποιήθηκε στις αρμόδιες υπηρεσίες, ρίχνει φως στο ισχύον καθεστώς συνταξιοδότησης από τον e-ΕΦΚΑ για τους υπαλλήλους του Δημοσίου και του ευρύτερου δημόσιου τομέα, εστιάζοντας ιδιαίτερα σε όσους έχουν προσληφθεί από την 1η Ιανουαρίου 2011 και μετά. Η εγκύκλιος εκδόθηκε σε συνέχεια σχετικού εγγράφου του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης (αρ. πρωτ. ΙΡΙΔΑ 33859/23.12.2025) και απαντά σε ερωτήματα που αφορούν τη δυνατότητα παραμονής στην υπηρεσία μετά την συνταξιοδότηση λόγω γήρατος ή αναπηρίας.

Κεντρική διευκρίνιση αφορά τους μονίμους υπαλλήλους με σχέση εργασίας δημοσίου δικαίου, οι οποίοι προσλήφθηκαν από 01/01/2011 και μετά. Για αυτούς, απαιτείται η προηγούμενη λύση της υπαλληλικής σχέσης προκειμένου να καταστούν δικαιούχοι σύνταξης, είτε λόγω γήρατος είτε λόγω αναπηρίας επ’ αόριστον. Παρόλο που για τη συνταξιοδότησή τους εφαρμόζονται οι διατάξεις του κοινού ασφαλιστικού καθεστώτος (τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ ή τομείς τ. ΕΤΑΑ), οι υπάλληλοι αυτοί εξακολουθούν να υπάγονται στον Υπαλληλικό Κώδικα (ν. 3528/2007), γεγονός που καθιστά αναγκαία την προηγούμενη λύση της υπαλληλικής σχέσης.

Αναλυτικότερα, για τους μόνιμους υπαλλήλους δημοσίου δικαίου (πρόσληψη από 01/01/2011 – ασφάλιση τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ) που αφορά η περίπτωση γήρατος ή αναπηρίας επ’ αόριστον, απαιτείται η λύση της υπαλληλικής σχέσης. Στην περίπτωση προσωρινής αναπηρίας, η σχέση δεν λύεται, αλλά εφαρμόζονται οι διαδικασίες αναρρωτικής άδειας ή διαθεσιμότητας για το διάστημα λήψης προσωρινής σύνταξης. Επισημαίνεται ότι, όταν η υγειονομική κρίση είναι περιορισμένου χρόνου, η παραμονή στην υπηρεσία δεν εμποδίζει την έκδοση απόφασης και την έναρξη καταβολής σύνταξης.

Για τους μόνιμους υπαλλήλους ΝΠΔΔ στο ειδικό καθεστώς ν. 3163/1955, το δικαίωμα επιλογής συνταξιοδοτικών διατάξεων (υπαλληλικών ή κοινών) ασκείται μετά την έξοδο από την υπηρεσία. Συνεπώς, πρώτα λύνεται η υπαλληλική σχέση και έπειτα υποβάλλεται η δήλωση επιλογής και η αίτηση συνταξιοδότησης (γήρατος ή αναπηρίας).

Όσον αφορά τους υπαλλήλους ΝΠΔΔ που κατά τη μονιμοποίηση διατήρησαν το καθεστώς τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, για το γήρας δεν απαιτείται προηγούμενη λύση, καθώς η σχέση λύεται αυτοδίκαια την πρώτη του επόμενου μήνα από την έκδοση της απόφασης (άρθ. 20 ν. 3801/2009). Για την αναπηρία, δεν απαιτείται λύση εφόσον η κρίση είναι προσωρινή, ενώ ισχύουν ειδικές οδηγίες (εγκ. τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ 10/2014).

Τέλος, για τους υπαλλήλους ΙΔΑΧ ασφαλισμένους στο τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, για το γήρας, δεν απαιτείται λύση για την υποβολή/επεξεργασία, με τη λύση να επέρχεται αυτοδίκαια από την πρώτη του επόμενου μήνα της απόφασης (άρθ. 20 ν. 3801/2009). Για την αναπηρία, δεν απαιτείται λύση για υποβολή/επεξεργασία, και μετά την απόφαση εφαρμόζεται το άρθ. 8 ν. 3801/2009. Μέχρι νεότερης ρύθμισης για τη μισθοδοσία κατά την περίοδο προσωρινής σύνταξης, ισχύουν οδηγίες για την αποφυγή επιστροφών αποδοχών. Υπενθυμίζεται η άμεση κοινοποίηση της απόφασης συνταξιοδότησης στις υπηρεσίες. Για τους υπαλλήλους ΙΔΟΧ ασφαλισμένους στο τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, η υποβολή, επεξεργασία και έκδοση απόφασης σύνταξης (γήρατος/αναπηρίας) δεν απαιτεί λύση της σχέσης. Δεν εφαρμόζεται το άρθ. 8 ν. 3801/2009. Η παραμονή στην υπηρεσία δεν αποτελεί κώλυμα για την έναρξη καταβολής της σύνταξης.

Οι υπηρεσίες απονομών συντάξεων οφείλουν να εφαρμόζουν ομοιόμορφα τις ανωτέρω οδηγίες για όλες τις κατηγορίες υπαλλήλων, ανεξαρτήτως αν πρόκειται για μονίμους ή για προσωπικό ιδιωτικού δικαίου αορίστου ή ορισμένου χρόνου. Συμπερασματικά, για τους μονίμους υπαλλήλους δημοσίου δικαίου που προσλήφθηκαν από 01/01/2011 και μετά, η λύση της υπαλληλικής σχέσης αποτελεί προϋπόθεση της συνταξιοδότησης από τον e-ΕΦΚΑ, με ειδικές εξαιρέσεις μόνο στις περιπτώσεις προσωρινής αναπηρίας, όπως ρητά ορίζεται.