Η Πολιτική Συνοχής στην καρδιά της Ευρώπης: Επένδυση σε Δίκαιη Ανάπτυξη και Κοινωνική Συνοχή

Η Πολιτική Συνοχής της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο για τη δίκαιη ανάπτυξη, την προώθηση της καινοτομίας και την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής σε ολόκληρη την ήπειρο. Αυτή η κεντρική ιδέα αναδεικνύεται στο κοινό άρθρο γνώμης που συνυπογράφουν η Πρόεδρος της Πολιτικής Ομάδας του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος στην Επιτροπή των Περιφερειών (EPP CoR), Sari Rautio, και ο Α’ Αντιπρόεδρος, Περιφερειάρχης Αττικής, Νίκος Χαρδαλιάς. Το άρθρο δημοσιεύεται στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής διαβούλευσης για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ) και εν όψει της επικείμενης, κρίσιμης Ολομέλειας της Επιτροπής των Περιφερειών στις Βρυξέλλες, όπου η πολιτική ομάδα του ΕΛΚ, ως η μεγαλύτερη πολιτική δύναμη, διαδραματίζει κομβικό ρόλο.

Οι δύο ηγέτες του EPP CoR τονίζουν εμφατικά ότι η Πολιτική Συνοχής δεν είναι απλώς μια γραφειοκρατική διαδικασία χρηματοδότησης, αλλά η ουσιαστική γέφυρα που καθιστά την Ευρώπη απτή στην καθημερινότητα των πολιτών. Παραδείγματα από την Περιφέρεια Αττικής, όπου υλοποιούνται έργα ζωτικής σημασίας με ευρωπαϊκούς πόρους, αναδεικνύουν αυτή την πραγματικότητα. Το Μητροπολιτικό Πάρκο «ΑΕΝΑΟΝ» στον Φαληρικό Όρμο, ένα έργο 370 εκατομμυρίων ευρώ που θα μεταμορφώσει 74 εκτάρια παράκτιας γης σε ένα πράσινο, πολιτιστικό και περιβαλλοντικό στολίδι έως το 2028, και η αναβάθμιση του «υπερ-υπολογιστή» της Αττικής, ο οποίος ενισχύει την καινοτομία, στηρίζει τις Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις και επιταχύνει τον ψηφιακό μετασχηματισμό, αποτελούν χαρακτηριστικά δείγματα. Όπως επισημαίνεται, «οι ευρωπαϊκοί πόροι δεν είναι γραμμές σε έναν προϋπολογισμό, αλλά επενδύσεις γενεών στην ποιότητα ζωής».

Ο κεντρικός ρόλος των Περιφερειών στην επιτυχία των επενδύσεων της Πολιτικής Συνοχής υπογραμμίζεται, μαζί με την ανάγκη για ενίσχυση της αποκεντρωμένης διακυβέρνησης, ουσιαστική συμμετοχή τους στις επιτροπές παρακολούθησης και βελτίωση των εργαλείων περιφερειακού ελέγχου. «Όταν οι περιφέρειες έχουν ουσιαστικό ρόλο στον σχεδιασμό και στην παρακολούθηση των προγραμμάτων, η απορρόφηση αυξάνεται και οι επενδύσεις ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες των πολιτών», αναφέρουν χαρακτηριστικά. Οι Τοπικές και Περιφερειακές Αρχές πρέπει να έχουν ενεργό ρόλο στη χάραξη των πολιτικών συνοχής και περιφερειακής ανάπτυξης για να διασφαλίζεται η ποιότητα και η αποτελεσματικότητα των δαπανών.

Η Πολιτική Συνοχής βασίζεται στις «χρυσές αρχές» της κοινής διαχείρισης, της πολυεπίπεδης διακυβέρνησης, της εταιρικής σχέσης και της εδαφικής στόχευσης. Το νέο ΠΔΠ πρέπει να διατηρήσει αυτόνομο και σταθερό προϋπολογισμό για την Πολιτική Συνοχής, να μειώσει το διοικητικό βάρος για τις τοπικές αρχές, να διασφαλίσει δίκαιη μεταχείριση όλων των περιφερειών και να ενισχύσει τη συμπληρωματικότητα συνοχής και ανταγωνιστικότητας.

Χαιρετίζοντας τις βελτιώσεις στην αναθεωρημένη πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, όπως η απαίτηση για τεκμηρίωση του αντίκτυπου στη συνοχή και η δέσμευση για ενίσχυση της αγροτικής ανάπτυξης και της αλιείας, οι Χαρδαλιάς και Rautio επισημαίνουν ότι η πρόταση δεν εξασφαλίζει ακόμη δεσμευμένο προϋπολογισμό για όλες τις κατηγορίες περιφερειών ούτε επαρκή εγγύηση ότι η Πολιτική Συνοχής θα παραμείνει αυτόνομο χρηματοδοτικό μέσο.

Η πολιτική ομάδα του EPP CoR, τον Δεκέμβριο, θα παρουσιάσει τη γνωμοδότησή της, επιβεβαιώνοντας ότι η Πολιτική Συνοχής πρέπει να παραμείνει «η μακροπρόθεσμη επένδυση της Ευρώπης στην ισόρροπη ανάπτυξη, την καινοτομία και τη δημοκρατική σταθερότητα». «Δεσμευόμαστε να συνεργαστούμε στενά με όλα τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα στις διαπραγματεύσεις που μόλις ξεκινούν. Η Ευρώπη χρειάζεται ισχυρή Πολιτική Συνοχής για να πετύχει τους κεντρικούς στόχους της: ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, ενδυνάμωση της άμυνας και μια δίκαιη μετάβαση για όλους», καταλήγουν.